هیچ

باید اعتراف کنم که تماشای فیلم هیچ برایم چیزی مثل زندگی دیگران، بازگشت، بوتیک، و تنها دو بار زندگی می‌کنیم بود. غیر منتظره. از نسل جوان انتظار دیگری نباید داشت. خوش‌فکر است، ایده‌های نابی دارد، مخاطب را همراه می‌کند، و از تجربه‌ای منحصر به فرد می‌گوید. آن‌هایی که این فیلم‌ها را دیده‌اند و پسندیده‌اند بعید می‌دانم هیچ را پس بزنند.

این فیلم که دومین ساخته‌ی بلند عبدالرضا کاهانی است، درباره‌ی خانواده‌ای پرجمعیت از طبقه‌ی فرودست است که در دو اپیزود (نگاه) روایت می‌شود. در نگاه اول، پدر خانواده سربار است و در نگاه دوم، به دنبال یک اتفاق، به خاطر منفعتی که دارد عزیز می‌شود.

تعدد شخصیت‌ها در هیچ عاملی است برای شخصیت‌پردازی‌های متعدد و واقع‌بینانه که هر کدام تکه‌هایی از پازلِ زندگی فقیرانه را تکمیل می‌کنند، فقری که فقط یک بُعدش اقتصادی است. آدم‌های هیچ مردمی عادی‌اند با خواسته‌هایی معمولی. رئالیسمِ اجتماعی کاهانی نگاهی از درون به طبقه‌ی فرودست دارد و از طریق رفتار و گفتار شخصیت‌هایش، عمق وجودشان را برملا می‌کند.

طنز از ویژگی‌های بارز فیلم است که نه تنها زهر ماجرا را می‌گیرد، بلکه نقش مهمی در حفظِ ریتمِ اثر دارد. این طنز صرفا کلامی نیست، رفتاری هم هست، بدون این‌که وارد مسخره‌بازی شود، و از طرفی، با احساسات و عواطف دیگری همراه می‌شود که مجموعه‌ای چند لایه می‌سازد. پانته‌آ بهرام، یکی از بازیگران فیلم، در گفت‌و‌گویی، خوب گفت که "فیلم‌نامه‌ی هیچ تنها فیلم‌نامه‌ی گروتسکِ ایرانی‌ است که در این سال‌ها با آن رو‌به‌رو شدم... درست لحظاتی که در حال خندیدن هستی مشمئز می‌شوی و در همان لحظه‌ای که دلت می‌خواهد محیطی را که در آن قرار گرفته‌ای ترک کنی عاشقانه آن‌جا را دوست داری."

کارگردانیِ درجه یک و بازی‌های دیدنیِ بازیگران هم از موارد دیگری است که ثابت می‌کند چرا باید این فیلم را جدی گرفت. مهدی هاشمی، مهران احمدی، و پانته‌آ بهرام در این فیلم واقعا درخشان بودند، به اضافه‌ی بیانِ بی‌نظیرِ بهرام در نقش یک زنِ نیمچه‌لال.

هیچ برشی عمیق از زندگی است که اشک‌آور نیست و گاهی هم از تهِ دل می‌خندید. اما وقتی تصویرِ عریانِ زندگی را دیدید، باید از خودتان بپرسید که این خنده‌ها برای چه بود.

پ.ن: این فیلم را پنج‌شنبه عصر به همراه فکر با صدای بلند عزیز دیدم. این هم‌نشینی که اولین دیدار و گپ زدنمان با هم بود، آن روز را به‌ یاد ماندنی کرد. ازش ممنونم به خاطرِ این پیشنهاد خوب.

  
نویسنده : درخت ابدی ; ساعت ۱٠:۳٥ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٩/۱/٧
تگ ها : هیچ ، فیلم